Szkoła Główna Mikołaja Kopernika

Geny neandertalczyków w naszym DNA: co mówią nowe badania?

Najnowsze odkrycia międzynarodowego zespołu naukowców precyzują, kiedy człowiek współczesny (Homo sapiens) krzyżował się z neandertalczykami, a także jakie znaczenie miały te interakcje dla ewolucji naszego gatunku. Badania opublikowane w czasopiśmie Science oraz innych źródłach genetycznych dostarczają nie tylko dokładnych dat, ale także szczegółowych informacji o wpływie neandertalskiego dziedzictwa na przystosowanie ludzi do nowych środowisk.

Nowe daty krzyżowania się gatunków

Według analiz genetycznych, Homo sapiens i neandertalczycy krzyżowali się około 50,5 tysiąca lat temu, a ten proces trwał przez niemal 7 tysięcy lat. Z najnowszych badań wynika jednak, że w niektórych przypadkach mogło to rozpocząć się nawet 47 tysięcy lat temu. Analizy genomów starożytnych ludzi, w tym 59 osobników żyjących od 2 do 45 tysięcy lat temu, wskazują, że w efekcie tych interakcji wczesne populacje Homo sapiens mogły posiadać aż 5% neandertalskiego DNA. Współcześnie ludzie pochodzenia pozafrykańskiego mają średnio od 1% do 2% takich genów.

Neandertalskie DNA wpłynęło na rozwój cech związanych z odpornością, metabolizmem oraz pigmentacją skóry, co prawdopodobnie pomogło Homo sapiens przystosować się do życia w chłodniejszych regionach Eurazji. Geny te były korzystne w nowych środowiskach i sprzyjały przetrwaniu. Jednocześnie istnieją obszary w genomie człowieka całkowicie pozbawione wpływu neandertalskiego – naturalna selekcja mogła eliminować geny, które negatywnie wpływały na zdrowie czy zdolności reprodukcyjne.

Do genetycznych interakcji dochodziło głównie w regionie Azji Zachodniej, gdzie migrujący Homo sapiens spotykali neandertalczyków. Co interesujące, badania sugerują, że transfer genów odbywał się głównie w jedną stronę – z neandertalczyków do Homo sapiens. Niektóre z tych genów, mimo że były powszechne w przeszłości, zanikły w kolejnych tysiącleciach, co dodatkowo podkreśla dynamikę ewolucji człowieka współczesnego.

Archeologia i genetyka w zgodzie

Daty ustalone dzięki analizom genetycznym odpowiadają dowodom archeologicznym, wskazującym na współistnienie Homo sapiens i neandertalczyków w Europie oraz Azji. Znaleziska ze stanowisk takich jak Oase, Ust’-Ishim czy Bacho Kiro ukazują duże dziedzictwo neandertalskie w genomie pierwszych przedstawicieli Homo sapiens, które jednak zanikało około 40 tysięcy lat temu.

Naukowcy podkreślają, że dalsze badania nad genomami starożytnych populacji, szczególnie z Azji Południowo-Wschodniej i Oceanii, mogą dostarczyć jeszcze dokładniejszych informacji o migracjach ludzi współczesnych oraz ich interakcjach z neandertalczykami. Zrozumienie dziedzictwa neandertalskiego może także wyjaśnić mechanizmy adaptacyjne człowieka wobec nowych środowisk i wyzwań.


Źródła: archaeologymag.com, www.livescience.comscitechdaily.com,

Artykuły wiadomości ze świata nauki ukazują się w ramach cyklu popularyzującego naukę na stronie Szkoły Głównej Mikołaja Kopernika.
Logotyp Szkoły Głównej Mikołaja Kopernika
Międzynarodowość, Interdyscyplinarność, Wysoka Jakość Nauczania

Szkoła Główna Mikołaja Kopernika (SGMK) jest uczelnią publiczną, która została założona w 2023 roku w 550. rocznicę urodzin –najwybitniejszego z polskich uczonych Mikołaja Kopernika. SGMK realizuje działalność naukową, badawczą i dydaktyczną dostosowując nauczanie do wyzwań przyszłości i bieżących potrzeb rynku, integrując wiedzę z różnych dyscyplin nauki i nawiązując współpracę z najlepszymi naukowcami i specjalistami z Polski i świata.

Przejdź do treści