Program Artemis, realizowany przez amerykańską agencję NASA, ma na celu przywrócenie załogowych lotów księżycowych po ponad pół wieku przerwy i przygotowanie fundamentów do przyszłych lotów na Marsa. Do tej pory w ramach programu odbyła się misja bez astronautów — Artemis I, która w 2022 r. obiegła Księżyc i wróciła bezpiecznie na Ziemię, demonstrując kluczowe technologie dla kolejnych lotów.
W 2026 r. planowane jest pierwsze załogowe wyjście poza niską orbitę Ziemi od czasów Apollo. Misja Artemis II ma wynieść na orbitę księżycową czterech astronautów, w tym przedstawiciela Kanadyjskiej Agencji Kosmicznej, i potrwać około dziesięciu dni, obejmując lot wokół Księżyca i powrót do domu. Lot ten jest kluczowym testem systemów statku Orion oraz potężnej rakiety Space Launch System (SLS), łącząc ich pracę z systemami podtrzymywania życia dla załogi.
Najnowsze oficjalne komunikaty NASA potwierdzają kolejne opóźnienie Artemis II, pierwotnie planowanego na luty 2026. Problemy techniczne związane z przepływem helu i innymi komponentami rakiety oraz procedury diagnostyczne sprawiły, że start został przesunięty najwcześniej na okno startowe w kwietniu 2026. Inżynierowie muszą zapewnić pełną funkcjonalność wszystkich systemów, zanim kapsuła Orion i rakieta SLS wrócą na platformę startową.
Po Artemis II kolejne misje zostaną zaplanowane tak, by krok po kroku zwiększać zakres ich celów i złożoność. Misja Artemis III odpowiadająca za załogowe lądowanie na Księżycu została przearanżowana. Zgodnie z najnowszymi decyzjami ma to być lot testowy w 22027 r., podczas którego będą testowane nowe systemy, w tym dokowanie z lądownikami komercyjnymi i sprawdzane różne funkcje ultra-nowoczesnych skafandrów oraz systemów podtrzymywania życia. Docelowe lądowanie astronautów na powierzchni Księżyca przełożono na misję Artemis IV, planowaną obecnie na 2028 r.
Te przesunięcia są efektem kompleksowości technologicznej i logistycznej ogromnego programu kosmicznego. Dzięki współpracy z partnerami przemysłowymi, takim jak SpaceX i Blue Origin, NASA stara się ustanowić regularny rytm misji księżycowych — co najmniej jednej rocznie po 2028 r. — oraz budować infrastrukturę dla długotrwałej obecności ludzi na Srebrnym Globie.
Program Artemis symbolizuje nową erę badań kosmicznych, w której NASA nie tylko kontynuuje tradycje obserwowane w czasie misji Apollo, ale też integruje międzynarodową współpracę i technologie komercyjne. Dzięki temu kolejne loty załogowe wokół i na powierzchnię Księżyca mają dostarczyć nie tylko historycznych chwil, ale też wartościowych danych naukowych, które posłużą dalszym wyprawom, również w kierunku Marsa.