12 sierpnia 2026 roku Księżyc znajdzie się w nowiu, więc jego blask nie rozjaśni nocnego nieba. Tego samego dnia o zachodzie Słońca nad Polską widoczne będzie częściowe zaćmienie, sięgające od 82 do 85 procent w zależności od regionu kraju. Gdy zrobi się ciemno, zacznie rosnąć aktywność roju Perseidów, którego maksimum przypada na noc z 12 na 13 sierpnia. W ciągu kilkunastu godzin można więc zobaczyć dwa odrębne zjawiska astronomiczne.

Kamień, który zostawia ślad światła

Perseidy są aktywne od 17 lipca do 24 sierpnia, a w szczytowym momencie liczba zjawisk sięga stu na godzinę. Źródłem roju jest kometa 109P/Swift-Tuttle, która zostawia na swojej orbicie pas drobnych okruchów skalnych. Ziemia co roku przechodzi przez ten pas, a cząstki wpadające w atmosferę z dużą prędkością rozgrzewają się do temperatury, w której zaczynają świecić – to właśnie widzimy jako smugę na niebie. Większość z nich spala się całkowicie, zanim dotrze do powierzchni planety. Nazwa roju pochodzi od gwiazdozbioru Perseusza, w którym znajduje się jego radiant, czyli punkt, z którego pozornie rozchodzą się tory meteorów.

Ciemne niebo zamiast teleskopu

Obserwacja Perseidów nie wymaga sprzętu astronomicznego, a gołe oko sprawdza się lepiej niż teleskop, który zawęża pole widzenia. Największą przeszkodą jest sztuczne oświetlenie, dlatego warto oddalić się od miasta i wybrać miejsce z szerokim widokiem nieba, nieprzesłoniętym drzewami czy budynkami. Skuteczniejsze bywa spoglądanie nieco z boku od radiantu niż wprost na niego. Meteory z tego roju pojawiają się czasem seriami po kilka lub kilkanaście w ciągu paru minut, po których następuje dłuższa przerwa.

Inne roje aktywne w tym samym czasie

Obok Perseidów na niebie widoczne są też słabsze roje. Południowe delta Akwarydy osiągają maksimum 31 lipca z częstością około 25 zjawisk na godzinę i są związane z kometą P/2008 Y12 (SOHO), a ich aktywność trwa od 12 lipca do 23 sierpnia. Zbliżony termin maksimum, przypadający również na koniec lipca, ma rój alfa Kaprikornidów, powiązany z kometą 169P/NEAT i aktywny od 3 lipca do 15 sierpnia. Obserwator, który spędzi pogodną sierpniową noc pod gołym niebem z dala od miejskich świateł, może zobaczyć meteory pochodzące z trzech różnych rojów jednocześnie.