Szkoła Główna Mikołaja Kopernika

Webb wykrył metan w komecie spoza Układu Słonecznego

Galaktyka spiralna z fioletowymi obszarami promieniowania X i gęstym pyłem gwiezdnym na czarnym tle.

Teleskop Jamesa Webba zarejestrował metan uwalniający się z komety 3I/ATLAS — trzeciego obiektu o potwierdzonym międzygwiezdnym pochodzeniu, jaki odwiedził nasz Układ Słoneczny. Obserwacje ujawniły skład chemiczny znacznie odbiegający od tego, co znamy z naszego kosmicznego sąsiedztwa.

Kosmiczny gość z odległych układów

Kometa 3I/ATLAS została odkryta w 2025 roku przez automatyczny system monitorowania nieba ATLAS. Jej hiperboliczna orbita od razu wskazywała na pozasłoneczne pochodzenie — obiekt poruszał się zbyt szybko, by mógł należeć do Układu Słonecznego. Był to już trzeci taki przypadek po ‘Oumuamua (2017) i Borisovie (2019), ale tym razem naukowcy mieli do czynienia z obiektem klasycznie kometarnym, wyraźnie aktywnym gazowo. W grudniu 2025 r. kometa osiągnęła punkt najbliższy Słońcu, a następnie zaczęła opuszczać Układ Słoneczny.

Co zobaczył Webb

Kiedy 3I/ATLAS oddalała się po przelocie okołosłonecznym, skierowano na nią instrument podczerwony MIRI teleskopu Webba. Obserwacje w trzech zakresach elektromagnetycznych ujawniły obecność trzech gazów. Z warkocza komety uwalniały się duże ilości pary wodnej z topniejących ziaren lodu. Bliżej jądra wykryto dwutlenek węgla i metan. Metan pojawił się w obserwacjach 3I/ATLAS po raz pierwszy — naukowcy sądzą, że był zamknięty głęboko pod powierzchnią i zaczął się wydobywać dopiero pod wpływem ciepła słonecznego.

Proporcja metanu do pary wodnej jest wyraźnie wyższa niż w kometach Układu Słonecznego. Podobnie niezwykły jest udział dwutlenku węgla. Taki skład nie pasuje do niczego, co znamy z naszego kosmicznego otoczenia, i stanowi kolejny chemiczny dowód na to, że 3I/ATLAS pochodzi z zupełnie innego układu planetarnego.

Artykuły wiadomości ze świata nauki ukazują się w ramach cyklu popularyzującego naukę na stronie Szkoły Głównej Mikołaja Kopernika.
Logotyp Szkoły Głównej Mikołaja Kopernika
Międzynarodowość, Interdyscyplinarność, Wysoka Jakość Nauczania

Szkoła Główna Mikołaja Kopernika (SGMK) jest uczelnią publiczną, która została założona w 2023 roku w 550. rocznicę urodzin –najwybitniejszego z polskich uczonych Mikołaja Kopernika. SGMK realizuje działalność naukową, badawczą i dydaktyczną dostosowując nauczanie do wyzwań przyszłości i bieżących potrzeb rynku, integrując wiedzę z różnych dyscyplin nauki i nawiązując współpracę z najlepszymi naukowcami i specjalistami z Polski i świata.

Przejdź do treści